Table of Contents
METABOLIZAM GLUKOZE: POHRANJIVANJE I OSLOBAĐANJE ENERGIJE
Glukoza je središnji metabolit
Glukoza se fosforilacijom zadržava unutar stanice
Glukokinaza i heksokinaza imaju bitno različita katalitička svojstva
Razlike u katalitičkim svojstvima glukokinaze i heksokinaze pomažu u regulaciji raspodjele glukoze
Struktura glikogena
Pohranjivanje zaliha glukoze u obliku glikogena (glikogenogenezu) obavljaju tri enzima
Glikogen sintaza dodaje aktivirane molekule glukoze (UDP-glukoza) na glikogen uz otpuštanje UDP-a
UDP-glukoza pirofosforilaza katalizira sintezu UDP-glukoze uz hidrolizu dvije visokoenergetske P–P veze
Za dodavanje jedne molekule glukoze na glikogen troše se dvije molekule ATP-a
Grananje glikogena
Molekule glukoze koje su uskladištene u obliku glikogena mobiliziraju se kada stanici ponestane energije
Glikogen fosforilaza katalizira razgradnju glikogena
Enzim za skidanje ogranaka s kratkih ogranaka (4 glukoze) prenosi tri glukoze na druge ogranke i tako omogućava daljnje djelovanje glikogen fosforilaze
Fosfoglukomutaza pretvara glukozu-1-P u glukozu-6-P koja ulazi u glikolizu i ciklus pentoza fosfata
Sinteza i razgradnja glikogena regulirani su na dva načina
Alosterička regulacija glikogen sintaze i glikogen fosforilaze
Adrenalin i glukagon djeluju na stanice putem drugog glasnika cAMP-a
Reakcijske kaskade uobičajen su način amplifikacije signala
Adenilat ciklaza katalizira stvaranje cikličkog AMP-a
Reakcijska kaskada koju pokreće cAMP inhibira glikogen sintazu, a aktivira glikogen fosforilazu
Regulacija glikogen fosforilaze
Reakcijska kaskada aktivacije glikogen fosforilaze
Bolesti uzrokovane pogreškama u metabolizmu glikogena
Glikoliza je osnovni izvor energije u gotovo svim organizmima
Heksokinaza (u jetri glukokinaza) katalizira fosforilaciju glukoze
Vezanje substrata na heksokinazu uzrokuje značajnu konformacijsku promjenu (model induciranog pristajanja)
Mg2+ (ili Mn2+) ključan je za normalnu funkciju heksokinaze
Fosfoglukoza-izomeraza katalizira pretvorbu aldoze glukoza-6-fosfata u ketozu fruktoza-6-fosfat
Fosfofruktokinaza fosforilira fruktozu-6-fosfat u fruktozu-1,6-bisfosfat uz uzrošak jedne molekule ATP-a
Aldolaza rastavlja fruktozu-1,6-bisfosfat na gliceraldehid-3-fosfat i dihidroksiaceton-fosfat
Trioza fosfat-izomeraza katalizira izomerizaciju trikarbonskih fosforiliranih šećera
Gliceraldehid-3-fosfat-dehidrogenaza katalizira pretvorbu gliceraldehid-3-fosfata u 1,3-bisfosfoglicerat
Fosfoglicerat-kinaza katalizira prijenos fosfatne skupine s 1,3-bisfosfoglicerata na ADP
Fosfogliceromutaza katalizira pretvorbu 3-fosfoglicerata u 2-fosfoglicerat
Enolaza katalizira dehidraciju 2-fosfoglicerata u fosfoenolpiruvat
Posljednji korak u glikolizi je pretvorba fosfoenolpiruvata u piruvat uz prijenos fosfatne skupine na ADP
Glikoliza se sastoji od dvije faze: “ulaganja energije” i “oslobađanja energije”
NAD+ je nužan za normalan tijek glikolize
Većina reakcija u glikolizi može ići u oba smjera
Pretvorbu glukoze u piruvat obavlja deset enzima
Fosfofruktokinaza je ključni regulatorni enzim u glikolizi
Heksokinaza je regulirana inhibicijom glukoza-6-fosfatom
Treća kontrolna točka glikolize je piruvat kinaza
Glikoliza je izvor prekursora za biosintezu raznih metabolita
|
Back to List of Lectures